Anja. Hoe contact met een vertrouwenspersoon kan gaan.

‘Ik moet…naar mijn mind-set kijken’. Op het scherm zie ik een slanke vrouw. De lange blonde haren in een knotje op het hoofd. Anja. Ze heeft een afspraak met me gemaakt omdat ik de vertrouwenspersoon ben in de organisatie waar zij werkt.
‘…zo onveilig….’ Ze doelt op het contact met Grace, de leidinggevende.
‘… zei…dat ik me aanstelde.’ Haar woorden klinken zwak. Ik hoop dat het niet zo gezegd is, niet zo bedoeld. Haar ogen zijn dof.  Dat was aan het begin van ons gesprek anders. Toen vertelde ze over haar werk. Hoe leuk ze het vond.

Twee jaar geleden werd Anja ziek. Door allerlei omstandigheden kon ze pas vier maanden geleden weer met de opbouw van haar werkuren beginnen. Een lang revalidatietraject voor long-covid, zwanger en vijf maanden geleden bevallen. Zo kan het gaan.
‘Het zijn…veel kleine dingen,’ gaat de jonge vrouw op zoom verder.
‘…alles wordt groot…’  De zinnen komen hortend en stotend. Met veel pauzes.
‘Heb je een voorbeeld?’, vraag ik. Per ongeluk had ze een afspraak met Grace uit de agenda gegooid. Het werd een aantekening in haar dossier. Er flitst een beeld door mijn hoofd. Twee cliënten tegelijk in mijn wachtkamer gister. Een dubbele afspraak gemaakt. Ik heb niet eens long-covid, zulke dingen gebeuren.
‘Hè wat sneu’, zeg ik. Dit gedoe, ze kan het er niet bij hebben. Met het beetje energie dat ze heeft vertelt ze over Grace. Al een aantal jaren haar leidinggevende. Bemoeit zich met haar herstel, op een manier die niet helpt.

‘…na mijn zwangerschapsverlof… zag op tegen werk…’ Buiten slaat een klok elf. De rooms-katholieke kerk in de binnenstad, denk ik. Ik wist niet dat ik die in mijn kantoor kon horen.
‘…maar…het werk is best ok’, gaat Anja uiteindelijk verder. Inmiddels werkt ze al weer de helft van haar uren.
‘Doe je goed,’ zeg ik. Ik heb andere verhalen gehoord, over herstel bij long-covid. Er zijn meer lichtpuntjes in haar verhaal. Haar inzet en doorzettingsvermogen, de steun en goeie adviezen van de bedrijfsarts en niet onbelangrijk: over 5 maanden heeft Grace een andere baan. Lichtpuntjes in haar covid ellende.
‘…elke vier weken gesprek met Grace.’  Ze zucht. Stopt weer met praten. In een van die gesprekken heeft ze gevraagd of Grace wel vertrouwen had in haar herstel. Anja kijkt omhoog. Het zakdoekje in haar hand inmiddels verfrommeld.
‘…zei dat ze er niet meer in geloofde…’ Ik ken Grace niet, kan geen inschatting maken. Misschien heeft Grace dat inderdaad zo gezegd of Anja heeft het zo beleeft. Maakt niet uit. Verdrietig is het wel.
‘…gaat steeds over mijn grenzen…’ Ze wil graag meer thuiswerken, minder prikkels. Maar Grace vindt dat ze dan teveel uit beeld is.
‘Slecht voel ik me.’ Door de druk van Grace maakt ze steeds meer uren dan is afgesproken. Vorige week te veel gewerkt. Een zieke zoon en dus weinig slaap.

‘Wat wil je van mij?’ vraag ik als haar situatie me duidelijk is. Anja haalt haar schouders op. Leunt achterover. Kijkt recht in de camera.
‘…heel fijn…mijn verhaal even kwijt…’ Haar woorden klinken vlotter nu.

Ik wil nog wat doen, helpende dingen zeggen, inzicht verschaffen, de-escaleren misschien.
‘Hoe oud is Grace?’ vraag ik. Hoop dat het luchtig klinkt. Dat is mijn bedoeling.
‘Zestig, geloof ik.’ Anja verschuift op haar stoel.
‘Een oude vrouw…’ zeg ik. We lachen allebei. Mijn leeftijd is Anja niet ontgaan. We praten over normen, arbeidsethos en ziekzijn. De beelden die verschillende generaties van elkaar hebben.
‘…werkt zeker hard?’ gok ik. Al heb ik Grace nooit ontmoet, ik ken deze organisatie.‘Knetterhard…weer een afdeling er bij…’ Streng arbeidsethos. Het zou zomaar kunnen dat Grace dat ook van haar medewerkers verwacht.
‘…jij hebt je eigen grenzen…’ steek ik haar een hart onder de riem. Ze herkent wat ik zeg. Heeft hard aan die grenzen gewerkt tijdens de revalidatie, vertelt de vrouw die het de afgelopen jaren behoorlijk voor de kiezen heeft gehad. Nog niet altijd genoeg vertrouwen in zichzelf.
‘…een goede oefensituatie…’ Soms helpt het om het zo te zien als je in een moeilijke situatie zit. Het is eentje met een hoge moeilijkheidsgraad, voeg ik er aan toe.
‘Ik voel me een stuk beter…’ klinken de slotwoorden van Anja. Ze neemt weer contact op als het nodig is.

Deze tekst is gebaseerd op ervaringen van mijn werk als vertrouwenspersoon. Gebeurtenissen zijn onherleidbaar beschreven, namen zijn verzonnen.  Elke overeenkomst met een organisatie, plaats of persoon berust op toeval of schrijf ik toe aan het feit dat beschreven gebeurtenissen veelvuldig voorkomen.